Jak nie komandytowa to co

Sprzedaż tzw. udziałów w spółce komandytowej jest najszybszym sposobem wyjścia ze spółki. Z chwilą podpisania umowy przestajesz być wspólnikiem spółki komandytowej. Jeśli to niechciany wspólnik podpisuje umowę, z chwilą jej podpisania przestaje być wspólnikiem.

Proste?

Niby tak, ale nie do końca…

Po pierwsze, w spółce komandytowej nie mamy udziałów (tak jak w spółce z o.o.), ale jeden niepodzielny udział, zwany ogółem praw i obowiązków wspólnika (w skrócie: OPIO). Oznacza to, że nie możesz zbyć części udziału (np. połowy).

Przedmiotem zbycia może być jedynie całe OPIO, albo nic.

Co wchodzi w skład OPIO?

W skład OPIO wchodzą zarówno prawa np. prawo do zysku w określonej w umowie części, udział w majątku likwidowanej spółki, prawo głosu mające odpowiednią „moc”, wysokość sumy komandytowej.

Jeśli umowa przewidywała określone obowiązki, to również nabywca zobligowany jest do ich realizacji.

UWAGA!

Jeśli umowa spółki przewidywała uprawnienia lub obowiązki osobiste, związane tylko z danym wspólnikiem – to takie uprawnienia lub obowiązki nie przechodzą na nabywcę.

Po drugie, zanim sprzedasz lub kupisz OPIO, sprawdź umowę spółki!

Jeśli tego nie zrobisz, może okazać się, że cała transakcja będzie nieważna!

Czego szukać w umowie spółki?

W pierwszej kolejności sprawdź, czy umowa przewiduje w ogóle możliwość zbycia OPIO. Jeśli nie ma żadnego postanowienia w tym zakresie – nie można zbyć OPIO!

Najpierw wspólnicy muszą zmienić umowę spółki, a dopiero później rozważać zbycie.

Jeśli umowa pozwala na zbycie OPIO, sprawdź jakie są wymogi zbycia.

Umowa może uzależnić możliwość zbycia od pisemnej zgody wszystkich pozostałych wspólników, większości wspólników, konkretnego wspólnika (np. komplementariusza) lub posiadania przez nabywcę określonych cech.

Umowa może też wskazywać, że na zbycie nie jest potrzebna jakakolwiek zgoda.

Oczywiście umowa może przewidywać dalsze ograniczenia w zbyciu np. wprowadzać prawo pierwszeństwa lub pierwokupu dla dotychczasowych wspólników.

Jeśli mam już wszystkie zgody, w jakiej formie zawrzeć umowę?

Do zbycia OPIO nie jest wymagana żadna forma szczególna, możesz sporządzić umowę na piśmie, nie musisz iść do notariusza.

Czy trzeba zmienić umowę spółki komandytowej?

To zależy.

Jeśli zbyciu ulega OPIO komandytariusza, to nie musisz zmieniać umowy spółki.

Jeśli jednak to komplementariusz zbywa OPIO, umowa spółki musi zostać zmieniona.

***

Po przeczytaniu: „Wyjście (wystąpienie) wspólnika ze spółki komandytowej – sprzedaż udziałów”, zapraszam również do lektury:

• Wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej
• Jak założyć spółkę komandytową w Niemczech?

Obraz Michal Jarmoluk z Pixabay

Już od 1 maja 2021 r. Twoja spółka komandytowa jest podatnikiem CIT. Z mojego bloga dowiedziałeś się już, na czym polega zmiana, jakie teraz obowiązują zasady przy wypłacie i rozliczeniu zysku.

Przedstawiłam Ci też alternatywne rozwiązania w postaci spółki jawnej, spółki z o.o. oraz jak zmienić formę prawną. Mam nadzieję, że na chwilę obecną wszystko jest jasne. Jeśli jednak pojawią się wątpliwości – zapraszam do kontaktu!

Jeśli chciałbyś, aby na blogu pojawił się wpis, dotyczący nurtującego Cię problemu, napisz do mnie – ten blog pisany jest dla Ciebie.

Teraz przyszedł czas na cykl artykułów poświęconych wspólnikom spółki komandytowej, wzajemnych rozliczeń między wspólnikami, możliwości wystąpienia ze spółki komandytowej.

Poruszę także tematykę związaną z rozwodem lub śmiercią jednego ze wspólników i wpływie takiego zdarzenia na funkcjonowanie spółki.

Wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej

Czasami przychodzi takim moment, w którym podejmujesz decyzję, że nie chcesz już być wspólnikiem w spółce komandytowej. Może też zajść sytuacja, w której nie dogadujesz się ze wspólnikiem i chciałbyś dalej prowadzić biznes, ale już bez problematycznego wspólnika.

Co można zrobić?

Jako wspólnik spółki osobowej (zarówno spółki jawnej i jak spółki komandytowej) możesz złożyć wypowiedzenie umowy spółki.

Oświadczenie takie musisz złożyć na piśmie i doręczyć je pozostałym wspólnikom (w spółce jawnej) lub wspólnikowi uprawnionemu do reprezentacji spółki (komplementariuszowi w spółce komandytowej).

Czy każdą umowę możesz wypowiedzieć, jaki jest okres wypowiedzenia, jak wyglądać będzie rozliczenie – dowiesz się z kolejnych postów.

Możesz też sprzedać lub darować swój ogół praw i obowiązków w spółce innej osobie. Jest to najszybszy sposób opuszczenia spółki. Aby móc z niego skorzystać, musi zostać spełnionych szereg warunków – o których dowiesz się z kolejnego postu.

W ostateczności możesz też wytoczyć powództwo o rozwiązanie spółki przez sąd – jednak to rozwiązanie, jest w mojej ocenie ostatecznością (choćby z uwagi na koszty i czas trwania postępowania).

A co, jeśli chcemy, aby to inny wspólnik opuścił spółkę?

W zasadzie w grę wchodzą te same mechanizmy, co opisane powyżej. Po pierwsze, możesz nakłonić wspólnika, aby wypowiedział umowę spółki albo sprzedał swój ogół praw i obowiązków. Oczywiście, aby zastosować powyższe rozwiązania, wspólnik też musi tego chcieć.

Na ogół wyjście takiego wspólnika poprzedzone jest negocjacjami i ustaleniem warunków finansowych opuszczenia spółki przez wspólnika.

A jeśli nie możemy się dogadać?

Wtedy pozostaje jedynie rozwiązanie spółki przez sąd albo wyłączenie przez sąd problematycznego wspólnika.

Jeśli w spółce jest tylko dwóch wspólników, sąd może przyznać drugiemu wspólnikowi prawo do przejęcia majątku spółki z obowiązkiem rozliczenia się z występującym wspólnikiem.

Niestety wszystkie rozwiązania siłowe (sądowe) są o tyle niekorzystne, że generują dodatkowe koszty – choćby opłatę od pozwu, koszty fachowej pomocy prawnej. Ponadto na chwilę obecną, czas trwania postępowań sądowych ulega wydłużeniu do nawet kilku lat.

Może okazać się, że sprawa choć oczywista, może zostać rozstrzygnięta po 3 latach. A w tym czasie spółka, przez brak porozumienia między wspólnikami, może stracić swój potencjał rozwojowy lub stać się bezwartościowa.

***

Po przeczytaniu: „Wystąpienie wspólnika ze spółki komandytowej”, zapraszam również do lektury:

• Spółka komandytowa – pieczątka
• Jak założyć spółkę komandytową w Niemczech?

Obraz Clker-Free-Vector-Images z Pixabay

Po wprowadzeniu CIT dla spółek komandytowych, dokonując analizy różnych rozwiązań i możliwości, do rozważenia pozostaje pomysł – czy i jak założyć spółkę komandytową w Niemczech?

mec. Marta Fandrey

O zakładaniu i funkcjonowaniu niemieckich spółek komandytowych dowiesz się więcej z rozmowy, którą przeprowadziłam niedawno z moją znakomitą koleżanką po fachu – radcą prawnym Martą Fandrey, która swoją praktykę zawodową prowadzi na terenie Niemiec.

Zapraszam również do odwiedzenia bloga Marty poświęconego niemieckim spółkom oraz procesom gospodarczym w Niemczech.

***

Olga Łączkowska-Majda: Jak działa spółka komandytowa w Niemczech?

Marta Fandrey: Spółka komandytowa w Niemczech jest tak jak w Polsce spółką osobową, w której przynajmniej jeden wspólnik odpowiada za zobowiązania spółki całym swoim majątkiem (komplementariusz), a pozostali wspólnicy (komandytariusze) odpowiadają tylko do wysokości wniesionych wkładów.

Wkłady komandytariuszy mogą być w dowolnej wysokości – przyjmuje się, że wystarczy już 1 euro. Umowa spółki może zostać zawarta w dowolnej formie, ale konieczny jest wpis do rejestru handlowego. Wniosek o wpis do rejestru handlowego składa się w Niemczech za pośrednictwem notariusza. Rejestracja spółki w rejestrze handlowym trwa około tygodnia.

O.Ł-M.: Jakie są zasady opodatkowania spółek komandytowych?

M.F.: Spółka komandytowa nie jest w Niemczech opodatkowana podatkiem dochodowym od osób prawnych (Körperschaftssteuer). Opodatkowaniu podlegają zyski poszczególnych wspólników – odpowiednim podatkiem w zależności od formy prawnej wspólników.

Ponadto spółki komandytowe płacą – jak wszyscy niemieccy przedsiębiorcy – podatek od prowadzenia działalności gospodarczej (Gewerbesteuer), a także co do zasady są płatnikami niemieckiego podatku VAT (Umsatzsteuer).

O.Ł-M.: Czy wspólnicy spółki komandytowej muszą płacić świadczenie odpowiadające polskiemu ZUS z tytułu uczestnictwa w spółce?

M.F.: Przyjmuje się, że komplementariusze działają jako przedsiębiorcy. W związku z tym nie podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w Niemczech (emerytalnym, zdrowotnym i innym).

Natomiast komandytariusze, ponieważ poza wniesionym wkładem nie odpowiadają za zobowiązania spółki i nie reprezentują jej na zewnątrz, nie są traktowani przez niemieckie prawo jako przedsiębiorcy.

Jeśli wykonują pracę na rzecz spółki komandytowej, a nie mają istotnego wpływu na spółkę komandytową ani z tytułu posiadanego udziału kapitałowego, ani na podstawie uprawnień przyznanych im w umowie spółki, to uznaje się, że podlegają ubezpieczeniom społecznym.

Niemieckie przepisy i orzecznictwo dają możliwość innego ukształtowania stosunków między spółką a komandytariuszem. Można uniknąć obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Radziłabym jednak w tym przypadku daleko idącą ostrożność. Konsekwencje ewentualnego błędu mogą być bardzo bolesne (obowiązek zapłacenia składek za kilka lat wstecz lub odmowa świadczeń z ubezpieczeń społecznych).

Istnieje także specjalna jednostka niemieckiego ZUSu (Deutsche Rentenversicherung), tzw. Clearingstelle, która udziela wiążących interpretacji w indywidualnych sprawach dotyczących podlegania lub niepodlegania ubezpieczeniom społecznym. W razie wątpliwości warto zwrócić się tam z zapytaniem.

O.Ł-M.: Czy spółka musi prowadzić działalność na terenie Niemiec, posiadać biuro, zatrudniać pracowników?

M.F.: Zarejestrowana w Niemczech spółka musi posiadać w Niemczech siedzibę i adres, które są ujawnione w niemieckim rejestrze handlowym.

W praktyce można także posiadać „wirtualne biuro” z usługą udostępnienia adresu i usługami biurowymi. Nie ma obowiązku zatrudniania pracowników.

O.Ł-M.: Czy polska spółka z o.o. musi spełnić jakieś szczególne wymagania, aby być komplementariuszem w niemieckiej spółce komandytowej?

M.F.: Nie, nie ma takich wymagań. Do procesu rejestracji będą oczywiście potrzebne odpowiednie dokumenty (odpis z KRS z apostille i tłumaczeniem przysięgłym). Aby ułatwić kwestie reprezentacji spółki komandytowej na co dzień, można ustanowić prokurenta.

Komplementariuszami w spółkach komandytowych często są inne spółki, najpopularniejsza konstelacja to oczywiście z niemiecką spółką z o.o., czyli GmbH & Co. KG, ale zdarza się, że komplementariuszem jest np. mini-GmbH (UG), angielska Limited lub spółka jawna (OHG). Wspólnikami komplementariusza-spółki jawnej mogą być dalsze spółki. Taka konstrukcja stosowana jest głównie w dużych organizacjach.

O.Ł-M.: Mając na uwadze powyższe informacje, może warto rozważyć przeniesienie biznesu do Niemiec?

M.F.: Z mojej strony polecam rozważenie takiej możliwości. Otoczenie prawne w Niemczech jest stabilne i w porównaniu do polskiego dość przewidywalne.

Niemiecka gospodarka nadal trzyma się dobrze. Dla firm inwestujących w Niemczech dostępne są rożne programy wspierające firmy wchodzące na niemiecki rynek. W razie pytań zapraszam do kontaktu!

***

Po przeczytaniu: „Jak założyć spółkę komandytową w Niemczech?”, zapraszam również do lektury:

• Spółka komandytowa – pieczątka
• Spółka komandytowa po zmianach w CIT a ZUS

Photo by Sebastian Herrmann on Unsplash

Mimo że spółki komandytowe, w których komplementariuszami są spółki z o.o. funkcjonują już na rynku bardzo długo, to nadal często klienci pytają mnie: 

Pani Mecenas, jak mamy podpisywać dokumenty w imieniu spółki komandytowej i czy potrzebujemy pieczątek? 

Ach, ta magiczna pieczątka – ważniejsza niż podpis dla niektórych urzędów lub instytucji ☺ 

Spółka komandytowa – pieczątka

Czy faktycznie potrzebujesz pieczątki? 

Nie.

Ale wyrobienie odpowiedniej pieczątki ułatwia życie. Używanie pieczątki może ochronić  Cię przed odpowiedzialnością osobistą za zobowiązania spółki … ale po kolei. 

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, spółka komandytowa reprezentowana jest przez komplementariusza – wspólnika odpowiadającego za zobowiązania spółki solidarnie ze spółką. Komandytariusze – jako wspólnicy z ograniczoną odpowiedzialnością, nie reprezentują spółki i nie wykonują w jej imieniu żadnych czynności. 

Jeśli komandytariusz podpisze jakiś dokument w imieniu spółki np. umowę – to odpowiada za nią finansowo na równi ze spółką. 

Kiedy uważa się, że to komandytariusz
działał w imieniu spółki? 

Wtedy, gdy obok jego nazwiska nie ma żadnych dodatkowych oznaczeń pełnionej funkcji. 

„.. ale ja jestem nie tylko komandytariuszem, ale też członkiem zarządu komplementariusza” – słyszę często. 

Owszem, jesteś. Aby jednak uniknąć odpowiedzialności i ewentualnego sporu, w jakiej roli podpisałeś dokument, musisz w nim wskazać, że działasz w imieniu komplementariusza – jako członek zarządu lub prokurent. Bez odpowiedniego dopisku możesz mieć duże problemy. 

Z powyższego powodu, warto więc wyrobić sobie odpowiednie pieczątki i posługiwać się nimi przy podpisywaniu dokumentów w imieniu spółki komandytowej. 

Co powinny zawierać pieczątki? 

Najlepszym rozwiązaniem będzie sporządzenie pieczątki ogólnej – z danymi spółki komandytowej oraz pieczątek imiennych dla poszczególnych przedstawicieli spółki. 

Taka pieczątka będzie wyglądać następująco: 

Adam Kowalski
Prezes Zarządu
XYZ sp. z o.o. 

Wtedy pod danym dokumentem przybijamy pieczątkę osoby, która podpisuje dokument wraz z pieczątką spółki komandytowej.

Proste. 

Co więcej, taką pieczątkę możesz wykorzystać również do podpisywania dokumentów w imieniu spółki z o.o., jeśli ta również prowadzi działalność gospodarczą. 

A czy komandytariusz może być
pełnomocnikiem spółki komandytowej? 

Tak, może. 

Jeśli komandytariusz działa jako pełnomocnik spółki, powinien na dokumencie, który podpisuje, wskazać, że działa w takim charakterze, a ponadto okazać pełnomocnictwo lub załączyć jego kopię do dokumentów.

Jeśli brak adnotacji o działaniu przez komandytariusza w charakterze pełnomocnika – wspólnik taki ponosi solidarną odpowiedzialność za zaciągnięte zobowiązanie, solidarnie ze spółką. 

Zdjęcie: Taylor R on Unsplash